In 2003 wint Roman Polanski een Oscar voor ‘The Pianist’. Tot ieders verbazing verschijnt de Poolse regisseur niet op het podium, en plots herinnert Hollywood zich weer waarom. Polanksi is wanted in de VS. Niet alleen om zijn films, maar – vooral – om een verkrachtingszaak die al dertig jaar lang tegen hem loopt.

Roman Polanski’s leven leest als een van zijn eigen scripts, vaak brutale en tragische verhalen. Als jongen van zes ontvlucht hij het joodse getto van Krakow, terwijl zijn moeder sterft in de gaskamers. In 1969 vermoorden volgelingen van Charles Manson zijn hoogzwangere vrouw Sharon Tate op beestachtige wijze. Eind jaren zeventig staat de man zelf terecht. Tijdens een fotoshoot voor Vogue voert hij een dertienjarig meisje sloten champagne – aangelengd met een flinke dosis valium – en dwingt haar tot seks. Polanski bekent de feiten en krijgt in ruil een vrij milde straf, 90 dagen psychiatrisch onderzoek. Maar omdat hij vreest dat de mediageile rechter op zijn stappen wil terugkeren, ontvlucht hij de VS halverwege zijn internering.

Sindsdien woont de regisseur van klassiekers als Chinatown, Rosemary’s baby en The Tenant, in Parijs. De VS en de UK mijdt hij als de pest, uit angst voor represailles. Maar Zwitserland, dat is nog eens een aardig land ontdekt Polanski, en hij koopt er een buitenverblijf waar hij jarenlang naartoe trekt. In de Alpen, daar word je ten minste nog met rust gelaten.

Niet dus. Op 26 september 2009 verpest de Zwitserse politie de jarenlange Polanski quo. De bekendste banneling ter wereld is op weg naar het filmfestival van Zürich om er een lifetime achievement award in ontvangst te nemen (nota bene). Maar nog voor Polanski iets van zijn award gezien heeft, wordt hij in de boeien geslagen. Op verzoek van de VS, zo blijkt. Het Openbaar Ministerie in Los Angeles heropende een paar maanden eerder de zaak tegen Polanski. Op wiens verzoek het dat deed – Zwitserland zelf, de Amerikaanse autoriteiten – blijft onduidelijk.

Er zit dus een dikke haar in de boter. Los van de vraag of het netjes is om piepjonge meisjes te bepotelen – ook al vraag je je af hoe zo’n onschuldige deerne op een fotoshoot in het sodom van Hollywood belandt – dringt deze vraag zich op: Waarom wordt Polanski nu pas gearresteerd?

Volgens de VS staat Polanski al jarenlang op de ‘wanted’ lijst van Interpol, en wisten ze nu pas waar hij precies was. Flauwekul. Als je Saddam Hoessein in een duister hol kan verrassen, kan je ook Roman Polanski opsporen in zijn Parijse luxeflat of Gstaadse residentie. Zwitserland wordt verweten dat het opeens verdacht enthousiast meewerkt met de VS. De Zwitserse autoriteiten merkten dat Polanski naar hun land kwam, tipten de Amerikanen, die op hun beurt het Openbaar Ministerie in Los Angeles waarschuwden, waar dan snel een aanhoudingsbevel in elkaar geflanst werd. Best louche. Recente strubbelingen tussen het Alpenland en de VS over zwart Amerikaans geld op Zwitserse banken zouden er iets mee te maken hebben.

Wat moeten wij daarvan denken? Eén. Een filmregisseur arresteren op een heilige plaats als een filmfestival, dat doe je niet. Twee. De zaak weer oprakelen 32 jaar na de feiten is geen rechtspraak meer, maar wraakzucht. Iets voor een volgende Polanski thriller, maar niet iets voor de werkelijkheid van een man van 76 jaar. Drie. Het slachtoffer Samantha Geimer vraagt al sinds 1997 met nadruk om de zaak te laten rusten, vooral omdat zij en haar familie al die media aandacht kotsbeu zijn. Zij wordt bij elke telefoon van een hongerige journalist opnieuw verkracht. Geimer tekende zelfs samen met Polanski’s advocaat protest aan tegen de rechtsgang, die alle kenmerken heeft van een showproces. In wiens voordeel is het uit de sloot halen van ouwe koeien dan eigenlijk nog? Het antwoord ligt, duidelijk, ergens in de kluizen van Bern. Wie de sleutel heeft, weet niemand.

Julia Barr
drawings by Suzy Creamcheese

What’s happening in Iran is up to no good. President Mahmoud ‘oil on the table but nothing to eat’ Ahmadinejad got re-elected over the much more moderate opposition leader and (modest) reformer Mir-Hossein Mousavi after highly dubious elections. Ahmadinejad’s troops are hailing down – in every sense – any glimmer of hope for a new era for Iran now.

A new era within the tight bounds of the still totalitarian Iranian system, that is. Because the real power of Iran is in the hands of Ayatollah Khamenei. Only he has got the power to steer Iran into a new direction, not Mousavi. Of course chances are too low for zero that will ever happen in the near future. On the other side, the protests on the streets of Teheran are the most powerful ones since decades, which shows that Iranian people really are fed up with the situation, and finally find support in Musavi’s tone of voice and other Iranians supporting him.

The international reactions so far are weak, the international media coverage is just starting to unfold slowly. Some analyses so far come from NRC Middle East expert Carolien Roelants, the Guardian, Newsweek: ‘What Ahmadinejad’s win means for Iran, Israel and the United States’, and a blog report on De Standaard.

Furthermore, Middle East expert Robert Fisk is in Iran for the Independent, and Welingelichtekringen made a nice summary of internet newssources dealing with the Iran issue. The New York Times does something what many more newspapers should do: explain how and where they get their images about what’s going on in Teheran.

Declaration of Iranian artists in exile on facebook.

NBC report

The North-Korean leader Kim Jong-il is one of the most mysterious leaders in the world. Not much is known about his life, and what is known is often highly disputed. Yet the Guardian found some photo albums of this highly feared fluorescent leader. My favorite is the one where Kim Jong is not inspecting his nuclear warheads, but some idyllic wheatfields together with his doggy crew. O dictatorial leaders can be so funny in their dictatorialness!

This reminds me of the really really must-have dvd ‘Let’s Learn Judo with Vladimir Putin‘, released last year by the ex-president himself (in the same series: Putin fishing bare chested, Putin killing bears and Putin saving tv-crews from giant Siberian tigers).

Source: The Guardian.
Photographs: KCNA/Corbis

And some more recent poses